Masz wybudowany dom i zastanawiasz się, jak rozplanować ogród wokół niego? Doradzimy Ci, jak wszystko zaplanować i sensownie zaprojektować oraz jaki układ ogrodu wybrać, aby efekt był fantastyczny, a jednocześnie maksymalnie funkcjonalny. W artykule dowiesz się o najczęstszych błędach w planowaniu, jak podzielić ogród na strefy funkcjonalne, a także zaczerpniesz inspiracji ze zdjęć gotowych ogrodów.
Dlaczego warto planować tworzenie ogrodu
Dobrze zaprojektowany ogród poznaje się po tym, że nie trzeba w nim co chwilę czegoś reorganizować ani skomplikowanie przesadzać. Dokładne planowanie opłaca się jednak również z innych powodów.
Realistyczne wyobrażenie
Dzięki planowi jasno zobaczysz możliwości i ograniczenia swojej działki oraz to, co się na niej wygodnie zmieści, a co byłoby już zbędną inwestycją. Zwłaszcza w przypadku mniejszych ogrodów unikniesz w ten sposób problemów z rozmieszczeniem przedmiotów, drobnych budowli i drzew ozdobnych.
Harmonia i praktyczność
Podobnie działka o większych wymiarach wymaga planu, dzięki któremu dowiesz się, gdzie umieścić montowany domek ogrodowy, wiatę lub pergolę. Z wyprzedzeniem wyjaśnisz sobie również późniejszą pielęgnację ogrodu i funkcję jego poszczególnych części.
Koszty finansowe i czasowe
Planowanie ogrodu to oczywiście także kwestia pieniędzy. Z przygotowanego projektu dowiesz się, ile środków finansowych i czasu będzie potrzeba na jego budowę i późniejszą pielęgnację. Dzięki temu nic Cię nie zaskoczy ani w trakcie realizacji, ani w przyszłości.
Jak zaplanować ogród i od czego zacząć
Od czego zacząć planowanie ogrodu? Od upewnienia się, czego oczekujesz od ogrodu. Konkretne i szczegółowe wyobrażenie podpowie Ci, jak zaplanować ogród, aby spełnił Twoje zamierzenia.
Odpowiedz sobie na następujące pytania:
- Jakie elementy chcę mieć w swoim ogrodzie?
Podstawowym elementem każdego ogrodu jest zazwyczaj domek ogrodowy, który w idealnym przypadku pomieści cały sprzęt ogrodowy. Inne przedmioty i drobne budowle zależą zarówno od wielkości Twojego ogrodu, jak i od Twoich potrzeb oraz poczucia estetyki. - Jakie czynności chciałbym wykonywać w swoim ogrodzie?
Ile miejsca powinno pozostać na gry w piłkę z dziećmi, bieganie z psem, ćwiczenia jogi, grillowanie na świeżym powietrzu i przyjęcia ogrodowe, siedzenie w cieniu i na słońcu itp. - Jaka powinna być funkcja mojego nowego ogrodu?
Ogród powinien odzwierciedlać Twój styl życia i Twoje potrzeby. Zastanów się więc, czy Twój ogród będzie przede wszystkim ozdobny, czysto użytkowy do uprawy ziół, owoców i warzyw, czy też ich kombinacją. - Ile czasu i pieniędzy planuję zainwestować w ogród?
Przynajmniej orientacyjnie ustalony budżet i horyzont czasowy budowy Twojego nowego ogrodu pomoże Ci sprecyzować priorytety. Zyskasz wyobrażenie o tym, od czego idealnie zacząć i co ewentualnie zrealizować w przyszłości. - Jaki styl ogrodu by Ci się podobał?
- Ogród nowoczesny – wymaga minimalnej pielęgnacji, charakteryzuje się czystymi liniami, automatyzacją i oświetleniem, sadzi się w nim raczej rośliny dekoracyjne.
- Ogród naturalny – harmonijny, bez ostrych linii, wspiera bioróżnorodność, łąkowymi kwiatami i krzewami przyciąga ptaki i owady, najczęściej zdobią go kamień i drewno. Właśnie ten typ ogrodu staje się coraz większym trendem, ponieważ wspiera naturalne ekosystemy, które w wyniku rozrastających się miast gwałtownie zanikają.
- Ogród wiejski – charakteryzuje się krzewami owocowymi, jest pięknie kolorowy i przytulny, często służy do uprawy ziół, warzyw i owoców.
- Ogród leśny – naśladuje ekosystem leśny, znajdują się w nim rośliny o różnej wysokości, wygląda dziko i żyje niemal własnym życiem.
- Ogród śródziemnomorski – zdobiony ceramiką, otoczakami czy mozaikami, bardzo słoneczny, pełen lawendy i pachnących ziół, człowiek czuje się w nim jak na wakacjach.
Przyroda i nowe technologie nie muszą się wykluczać. Nawet naturalny ogród może być inteligentny, czyli z automatycznymi systemami nawadniania i inteligentnym oświetleniem przed domem dla Twojego komfortu. Za domem może bujnie rosnąć różnorodna roślinność pełna ptaków i drobnych zwierząt.
Najlepszy czas na budowę nowego ogrodu to początek roku lub wiosna.
Jakie elementy może zawierać Twój ogród
Przed samym planowaniem warto uświadomić sobie jak najwięcej możliwości, z którymi można pracować w ogrodzie. W przyszłości unikniesz w ten sposób żalu, że kiedyś, zastanawiając się, jak zaprojektować ogród, zapomniałeś o tym i o tym, co by Ci się właściwie podobało.
- Domek ogrodowy – ta drobna budowla to numer jeden. Sprzęt i narzędzia ogrodowe masz uporządkowane i zawsze pod ręką, a rowerów nie musisz wyciągać z piwnicy ani zostawiać na deszczu. Zwłaszcza nowoczesne montowane domki ogrodowe na wymiar pomieszczą wszystko, czego potrzebujesz.
- Miejsce do siedzenia – taras, ławka, huśtawka, kominek, palenisko, kuchnia zewnętrzna, altana, pergola.
- Uprawa – podwyższone tzw. jadalne grządki do uprawy warzyw i ziół, ogród wertykalny, pole, szklarnia, skalniak, drzewa owocowe, iglaki, krzewy i żywopłot.
- Elementy wodne – staw kąpielowy, staw ozdobny, basen naziemny lub wpuszczany, prysznic solarny, strumyk.
- Elementy dla dzieci – piaskownica, domek zewnętrzny dla dzieci, zjeżdżalnia, plac do gier na świeżym powietrzu (kopanie piłki, badminton, boisko do koszykówki z koszem…).
- Ćwiczenia i relaks – przestrzeń do ćwiczeń jogi/pilates, domowy plac do ćwiczeń, jacuzzi, łóżko ogrodowe, sofa lub leżaki z parasolem.
- Inne elementy – kompostownik, warsztat zewnętrzny, drewutnia, wiata samochodowa, miejsce na pojemniki na śmieci, ścieżki ogrodowe, buda dla psa czy ozdobne donice.
Domek ogrodowy, altana, drewutnia i wiata samochodowa mogą mieć jednolity, nowoczesny design, a co więcej, mogą stanąć w Twoim ogrodzie już w ciągu jednego przedpołudnia/popołudnia. Bez długiego zastanawiania się wystarczy zamówić sprawdzony model domku ogrodowego Gardeon.
Jak efektywnie rozplanować ogród
Najlepszym sposobem na rozplanowanie ogrodu jest podzielenie go na kilka stref funkcjonalnych. Każda część ogrodu ma bowiem zazwyczaj swoją funkcję i temu odpowiada rozmieszczenie elementów.
Strefy funkcjonalne
- Strefa relaksu (miejsce do siedzenia, pergola, taras) – umiejscowienie blisko domu, najlepiej na południowy zachód lub zachód, aby strefa była chroniona przed północnymi wiatrami.
- Strefa uprawowa (grządki, drzewa owocowe, szklarnia) – najlepiej na południe lub południowy wschód, ponieważ tam świeci najwięcej słońca, grządki można chronić przed wiatrem krzewami ozdobnymi. Drzewa owocowe należy jednak sadzić na skraju działki, aby nie zacieniały grządek. W pobliżu domu, z ekspozycją na wschód, może znajdować się również słoneczny kącik śniadaniowy.
- Strefa ozdobna (grządki bylinowe, krzewy, kwiaty) – może być usytuowana na północ, północny wschód i idealnie w przedniej części domu, nie przeszkadza im większy chłód i półcień.
- Strefa zabaw (trampolina, plac do ćwiczeń) – tam, gdzie jest dobrze widoczna z domu, i w kierunku wschodnim, ewentualnie południowo-wschodnim, aby dzieciom lub zwierzętom domowym nie groziło przegrzanie. Przydatny jest również częściowy cień, gdzie można schować się przed słońcem.
- Strefa użytkowa (kompostownik, domek ogrodowy, narzędzia, garaż) – elementy tego typu należy umieścić na północ lub północny zachód, aby nie przegrzewały się niepotrzebnie. Najlepiej poza głównymi widokami, ale z dobrym dostępem, podobnie jak nawadnianie (dopływ wody i zbiornik na deszczówkę).
- Ścieżki wokół domu i przez ogród – powinny być rozmieszczone tak, aby można było przejść suchą stopą przez cały ogród. Wzdłuż ścieżek przydadzą się również lampy solarne lub taśmy LED.
- Zielony zakątek – ławka lub małe miejsce do siedzenia w tylnej części ogrodu między krzewami a wyższymi drzewami służy do spokojnego relaksu w cieniu i w prywatności.
Nie zapominaj, że poszczególne części ogrodu powinny się ze sobą łączyć i razem tworzyć jedną harmonijną całość. Konkretny plan znacznie ułatwi zarówno samą realizację, jak i późniejszą pielęgnację ogrodu.
Łatwe koszenie trawy
Stworzona koncepcja nakreśli również, jak praktycznie rozmieścić na działce drzewa, krzewy, drobne budowle, miejsca do siedzenia i inne przedmioty z uwzględnieniem wygodnego koszenia trawy kosiarką automatyczną, traktorkiem ogrodowym czy kosiarką ręczną.
Częste błędy w planowaniu ogrodu
Budowa nowego ogrodu kryje w sobie wiele wyzwań, a przy planowaniu tak wielu rzeczy bardzo łatwo jest coś pominąć. Te cztery błędy należą do najczęstszych i możesz ich uniknąć.
Brak światła
Przy budowie nowego domu lub zakupie już gotowego domu zazwyczaj pytamy o strony świata. Pilnujemy, aby wieczorem w sypialni nie było zbyt gorąco od zachodu, ewentualnie chcemy, zwłaszcza w pokojach dziecięcych, dużo światła w ciągu dnia. Rozważając plany, jak rozplanować ogród, często zapominamy jednak o tej ważnej kwestii.
Dlatego sprawdź, na której części ogrodu świeci najwięcej słońca w ciągu dnia, a gdzie jest go najmniej. Pomoże Ci to w umieszczaniu roślin i podwyższonych grządek z warzywami i ziołami, które będą miały wystarczającą ilość światła. Unikniesz również budowania tarasu, basenu, altany i miejsca do siedzenia w ogrodzie po stronie północnej, gdzie często wieje zimny wiatr.
W przypadku izolowanego domku ogrodowego Gardeon możesz być spokojny. Wewnątrz jest przyjemnie zarówno zimą, jak i latem, niezależnie od stron świata i warunków oświetleniowych.
Minimum prywatności
Prędzej czy później w swoim ogrodzie zatęsknisz za choć odrobiną prywatności. Jeśli więc zastanawiasz się, jak rozplanować ogród, koniecznie pamiętaj również o stworzeniu miejsc, w których będziesz czuć się komfortowo ukryty przed wzrokiem sąsiadów lub przechodniów z ulicy.
Może o to zadbać żywopłot, wyższe drzewo, szeroki kwitnący krzew lub sprytnie umieszczony domek ogrodowy, który zasłoni widok na Twoją działkę z sąsiedniego ogrodu.
Duże powierzchnie trawiaste
Co jest złego w dużym, zadbanym trawniku? Przecież wygląda nowocześnie i jest łatwy w utrzymaniu. Jakaś powierzchnia trawiasta na pewno przyda się w ogrodzie, czy to do ćwiczeń na świeżym powietrzu, czy do zabawy z dziećmi i psem, ale jak to się mówi: co za dużo, to niezdrowo.
Czysta powierzchnia trawiasta jest zazwyczaj dwukrotnie bardziej wymagająca pod względem nawadniania, wymaga regularnego dostarczania składników odżywczych i trzeba się nią zajmować niemal codziennie. Ponadto jest to duża przestrzeń bez życia, na której nie ma zbyt wiele do podziwiania. Taką nudę łatwo ożywisz bylinami lub trawami.
Krótkoterminowe plany
Zastanawiając się, jak zaprojektować i zaplanować ogród, warto myśleć nie tylko o kilku latach, ale bardziej o przyszłości, w perspektywie dziesięcioleci. Dlaczego?
Jako przykład możemy podać drzewa. Przy ich zakupie dokładnie dowiedz się, jaki to typ drzewa i jaką szerokość i wysokość osiąga, najlepiej również w jakim horyzoncie czasowym. Mogłoby się bowiem zdarzyć, że pierwotnie małe drzewko zasłoni widok z salonu, swoimi korzeniami podniesie taras lub zagrozi Twojemu domowi swoimi gałęziami.
Planując ogród, sprawdź, którędy przebiegają sieci inżynieryjne i strefy ochronne oraz jakie wynikają z tego ograniczenia. Może to mieć znaczący wpływ na budowę ogrodu zgodnie z Twoimi wyobrażeniami.
Niepraktyczność
Przed montażem podwyższonych grządek z ziołami weź pod uwagę ich odległość od kuchni, aby nie musieć codziennie, nawet przy niesprzyjającej pogodzie, przechodzić przez cały ogród.
Przy budowie zewnętrznego miejsca do siedzenia przemyśl umiejscowienie kompostownika, aby nie stał się centralnym punktem ogrodu. Aby nie zakłócał widoku, schowaj go na przykład za krzewami lub drzewami. Taki kompostownik powinien jednak znajdować się w pobliżu domu, ponieważ będziesz go używać dość często. A zwłaszcza domek ogrodowy powinien być łatwo dostępny z całego ogrodu.
Podobnie chodniki wokół domu powinny odpowiadać najkrótszej i najbardziej praktycznej drodze – dzięki temu nie zdarzy się, że będziesz skracać drogę przez trawę, a chodnik będzie zbędny.
Kiedy zaprojektować ogród samodzielnie
Jeśli cieszy Cię satysfakcja z własnej pracy lub nie chcesz inwestować w architekta krajobrazu, pobierz z katastru plan swojej działki lub zajrzyj do dokumentacji projektu swojego domu.
Tutaj zobaczysz dokładne wymiary ogrodu, które masz do dyspozycji, a także rozmieszczenie i wielkość wszystkich drobnych budowli na działce wraz z sieciami inżynieryjnymi.
Na co jeszcze zwrócić uwagę i co zaznaczyć?
- Strony świata.
- Kierunek okien domu.
- Kudy wchodzi się do domu i do ogrodu.
- Ważne elementy wokół domu, które na nas wpływają (cień z sąsiedniego domu, igliwie lub opadające liście z drzewa za płotem, kierunek okien z sąsiednich domów itp.)
Wszystkie te informacje pomogą Ci w tym, jak najlepiej rozplanować ogród. No i teraz to już zależy od Ciebie, więc śmiało możesz przystąpić do planowania i realizacji swojego wymarzonego ogrodu. Dla ułatwienia planowania możesz użyć na przykład aplikacji Garden Planner.
Kiedy zaprojektować ogród z pomocą specjalisty
Planowanie ogrodu na własną rękę Cię nie kusi? W takim razie wezwij specjalistę. Architekt krajobrazu jest po to, aby pomóc Ci zaplanować ogród zgodnie z Twoimi wytycznymi. Jednocześnie doradzi Ci, jakie rośliny wybrać, biorąc pod uwagę Twoje wymagania oraz warunki glebowe i klimatyczne.
Zaletą jest to, że nawet bez długiego samodzielnego studiowania możesz wyczarować raj w swoim ogrodzie. Zaoszczędzisz w ten sposób dużo czasu, pracy i często również pieniędzy, które łatwo jest zmarnować na tzw. metodę prób i błędów.
Inspiracje przy planowaniu ogrodu
Zainspiruj się zdjęciami ogrodów i rozmieszczeniem elementów oraz praktycznymi wskazówkami dotyczącymi rozplanowania ogrodu.
Domki ogrodowe
W większości ogrodów dominują domki ogrodowe. To właśnie one stanowią główną przestrzeń do przechowywania wszelkich narzędzi ogrodowych, sprzętu basenowego czy rowerów. Powinny więc znajdować się w pobliżu domu, jeśli nie tuż przy bramie wjazdowej na posesję.
Już dawno nie musi to być blaszana konstrukcja czy drewniana szopa, lecz nowoczesny domek ogrodowy z tynkiem, taki jak Gardeon, który pięknie nawiązuje do murowanego domu i garażu.
Ogród japoński
Wiesz, jak wyglądają ogrody japońskie? A wiesz, dlaczego są popularne? Ponieważ swoim wyglądem wprowadzają spokój i harmonię. Ogród z nutą Azji sprawia wrażenie przytulnego i harmonijnego, i jest to kolejny sposób na zaprojektowanie ogrodu, w którym będziesz czuć się naprawdę dobrze.
Na czym polega to magiczne działanie? Po pierwsze, na zastosowaniu trzech podstawowych elementów natury, którymi są: woda, kamień i zieleń, po drugie, na posadzeniu typowych roślin, takich jak klon japoński, bonsai czy trawa ozdobna, oraz na delikatnym oświetleniu, które w nocy dopełnia ogólną atmosferę.
W kulturze japońskiej od wieków pracuje się z tzw. feng shui, czyli starożytną chińską nauką o harmonijnym urządzaniu przestrzeni, która w ogrodzie utrzymuje pozytywną energię i dobrobyt. Jak zaplanować ogród zgodnie z nauką feng shui? Podstawą jest równowaga elementów.
5 elementów, które powinny być reprezentowane w ogrodzie:
| Element | Symbolika | Przykłady elementów ogrodowych |
| ? Drewno | Wzrost | Drzewa, krzewy, drewniane ławki |
| ? Ogień | Energia | Oświetlenie, palenisko, czerwone kwiaty |
| ? Ziemia | Stabilność | Kamienie, ceramika, glina |
| ?️ Metal | Czystość | Metalowe dekoracje, dzwonki wietrzne |
| ? Woda | Obfitość | Staw, fontanna, element wodny |
W każdym przypadku dbaj o czystość posesji, ponieważ zarośnięty i zaniedbany ogród blokuje przepływ energii. Zatem nawet dziki naturalny czy leśny ogród powinien być utrzymany.
Inne zasady ogrodu japońskiego:
- Jasny zamysł przy rozmieszczaniu poszczególnych elementów. Nic nie powinno być przypadkowe.
- Kombinacja elementów spokojnych (yin, np. staw) i aktywnych (yang, np. grządka kwiatów).
Dzięki temu Twój ogród zamieni się w oazę spokoju. Stanie się bezpieczną i przytulną przestrzenią do medytacji i odpoczynku lub miejscem na ceremonie herbaciane i ćwiczenia tai chi lub qigong.
Potrzebujesz porady?
Napisz do nas na e-mail info@gardeon.cz lub zadzwoń na infolinię +420 210 012 222.












